Cykl gobelinów z historią Jakuba

Data publikacji: 28 / 05 / 2010

Autorzy tego wpisu:
  • Magdalena Palica

Jedna z najbardziej znanych serii gobelinów powstałych na podstawie projektów słynnego niderlandzkiego artysty Bernarda van Orley (znanego także pod imieniem Barend) pod koniec XIX wieku trafiła do zbiorów hrabiów Tiele-Winckler i była eksponowana w pałacu w Mosznej. Dziś jest chlubą Muzeów Królewskich w Brukseli.

Wykonany w warsztacie Willema De Kampeneere cykl tapiserii poświęcony biblijnym dziejom Jakuba i jego rodziny był ozdobą rzymskiego pałacu należącego do kardynała Lorenzo Campeggi (1474-1539), legata papieskiego na dworze Henryka VIII. Po powrocie z Anglii w 1527 roku w uznaniu zasług miał on otrzymać Palazzo d'Inghilterra i zapewne do jego dekoracji została zamówiona seria gobelinów. Po śmierci watykańskiego dyplomaty gobeliny trafiły do siedziby rodu Malvezzi-Campeggi w Bolonii przy via Zamboni 22, dziś mieszczącego Wydział Prawa tamtejszego Uniwersytetu.

Między 1898 a 1900 rokiem gobeliny zakupił hrabia Tiele-Winkler z Mosznej. Miały odtąd dekorować wnętrza przebudowanego pałacu. Ich duże rozmiary nie pozwoliły na ekspozycję cyklu w jednej sali. Kilka z nich dekorowało sień witając odwiedzających rezydencję. Pozostałe zawieszono w innych pomieszczeniach, w tym w tzw. pokoju pana. Na licznych archiwalnych fotografiach (zobacz więcej fotografii) można rozpoznać poszczególne sceny cyklu, na który składało się dziesięć gobelinów:

1. Pobłogosławienie Jakuba przez Izaaka

2. Jakub opuszcza dom rodzinny. Drabina Jakubowa

3. Jakub wita się z Labanem po spotkaniu Racheli

4. Jakub i Laban dzielą trzodę

5. Jakub potajemnie wyrusza do Kanaanu

6. Laban zawiera przymierze z Jakubem

7. Ezaw przebacza Jakubowi

8. Sceny z historii Diny, córki Jakuba

9. Zakrwawiony płaszcz Józefa

10. Jakub odnajduje Józefa w Egipcie

W 1917 roku gobeliny zostały przeniesione do szwajcarskiej rezydencji rodziny Tiele-Winckler w Meggen, skąd w 1950 roku zostały zakupione przez rząd beligijski. Dziś znajdują się w Musées Royaux d'Art et d'Histoire w Brukseli. Tym, którzy w najbliższym czasie nie planują wyprawy do stolicy Belgii polecamy odwiedzenie wirtualnej fototeki Królewskiego Instytutu Sztuki. Na stronie internetowej można obejrzeć zdjęcia cyklu gobelinów, w tym liczne fotografie ich poszczególnych fragmentów i powiększenia detali.

Bibliografia:

Max J. Friedländer, Die altniederländische Malerei, t. 8: Jan Gossart, Bernart van Orley, Berlin 1930, s. 129

Marthe Crick-Kuntziger, Musées Royaux d'Art et d'Histoire de Bruxelles, catalogue des tapisseries. XIVe-XVIIIe siècles, Bruxelles 1956, s. 42-46

Guy Delmarcel, Flemish Tapestry from 15th - 18 th Century, Tielt 1999, s. 121-122

Bardzo serdecznie dziękuję pani dr. Magdalenie Piwockiej za informacje dotyczące opisanych gobelinów.

Projekt współfinansowany ze środków Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej w ramach Rządowego Programu – Fundusz Inicjatyw Obywatelskich.
Wszelkie informacje sa udostepniane na licencji Creative Commons